რა ხდება ლუდომანის ტვინში – რატომ არის თვითმკურნალობა უშედეგო
ლუდომანია ხშირად ნარკომანიაზე არანაკლებ მძიმე და ვერაგი დამოკიდებულებაა, თუმცა საზოგადოებაში მისი აღქმა ისევ ზედაპირული რჩება. აზარტულ თამაშებზე დამოკიდებული ადამიანი დროთა განმავლობაში კარგავს არა მხოლოდ ფულს, არამედ კონტროლის უნარს, კრიტიკულ აზროვნებასა და ემოციურ სტაბილურობას. სპეციალისტები ხაზგასმით აღნიშნავენ, რომ თერაპიის გარეშე ლუდომანიის დაძლევა რეალობაში ძალიან იშვიათია და უმრავლესობისთვის პრობლემა ქრონიკულ ხასიათს იღებს.
რა ხდება ლუდომანიის ტვინში
ლუდომანია მხოლოდ „ცუდი ჩვევა“ არ არის — ის ტვინის ნეირობიოლოგიურ და ბიოქიმიურ მექანიზმებზე დაფუძნებული ქცევითი დამოკიდებულებაა.
აზარტული თამაშისას აქტიურდება ტვინის დაჯილდოების წრეები — ნერვული ქსელები, რომლებიც „სასიამოვნო შედეგის“ მოლოდინზე რეაგირებენ. ამ დროს ძლიერდება დოფამინის გამოყოფა, რაც ქმნის ძლიერ ემოციურ გაძლიერებას და გამარჯვების მოსაპოვებლად „კიდევ ერთხელ“ ცდის სურვილს. განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია, რომ დოფამინის მკვეთრი მატება ხშირად არა მოგებას, არამედ მოლოდინს უკავშირდება — სწორედ ამიტომ, ტვინი იწყებს აზარტის ძიებას არა შედეგისთვის, არამედ განცდისთვის.
დროთა განმავლობაში ხშირად:
- სუსტდება თვითკონტროლის მექანიზმები;
- ქვეითდება რისკის შეფასება;
- იმატებს იმპულსურობა;
- ჩნდება „წაგების დაბრუნების“ აკვიატებული იდეა.
რატომ არის თვითმკურნალობა უშედეგო
ლუდომანია იშვიათად ქრება „მხოლოდ ნებისყოფით“, რადგან პროცესში ერთდროულად მუშაობს როგორც ნეირობიოლოგიური, ისე ფსიქოლოგიური ფაქტორები. თერაპიის გარეშე ადამიანმა ხშირად:
- პრობლემას უმცირებს მნიშვნელობას და საკუთარ ქცევას „მართვადად“ წარმოაჩენს;
- წაგებას „დროებით ჩავარდნად“ აღიქვამს და არა სიმპტომად;
- დახმარებას მაშინ მიმართავს, როცა ფინანსური, ოჯახური და ფსიქიკური ზეწოლა უკვე კრიტიკულია.
მიუხედავად ყველაფრისა — გამოსავალი არსებობს!
ლუდომანია დაძლევადი პრობლემაა, როცა ადამიანი დროულად იწყებს მკურნალობას: ფსიქოთერაპიას, ქცევით პროგრამებს, მხარდაჭერის ჯგუფებს და (საჭიროების შემთხვევაში) ფსიქიატრიულ თანამდევ დახმარებას.
ცნობილი ადამიანები, რომლებმაც ლუდომანია დაძლიეს
ბენ აფლეკი
ღიად საუბრობს აზარტულ თამაშებზე დამოკიდებულებასა და რეაბილიტაციის პროცესზე. აცხადებს, რომ დღეს თამაშს თავს არიდებს და პრობლემისგან დისტანცირებულია.
ელტონ ჯონი
ავტობიოგრაფიაში აღწერს დამოკიდებულებებს, მათ შორის აზარტულ თამაშებს. წლების განმავლობაში არ თამაშობს და საკუთარ მაგალითს ხშირად იყენებს დამოკიდებულებების წინააღმდეგ კამპანიებში.
ფილ მიკელსონი
საჯაროდ დაადასტურა, რომ აზარტულ თამაშებზე დამოკიდებულების გამო ფსიქოთერაპევტების პროფესიულ დახმარებას მიმართა და თამაში შეწყვიტა.
პოლ მერსონი
არაერთ ინტერვიუში ამბობს, რომ ლუდომანია მის ცხოვრებაში ერთ-ერთი ყველაზე დამანგრეველი პრობლემა იყო და რეაბილიტაციის გარეშე ვერ შეძლებდა მის დაძლევას.
დევიდ ჯეიმსი
ყოფილმა ინგლისელმა მეკარემ საჯაროდ ისაუბრა აზარტულ თამაშებზე დამოკიდებულებაზე, ფინანსურ კოლაფსსა და შემდგომ მკურნალობაზე.
კრისტიან ვიერი
ინტერვიუებში აღნიშნავს, რომ კარიერის დასრულების შემდეგ აზარტულ თამაშებთან პრობლემები ჰქონდა და მოგვიანებით გამოჯანმრთელების გრძელი და რთული გზა გაიარა.